Kanada’da yürütülen yeni bir araştırma, uyku sorunlarının yalnızca o kişiyle sınırlı kalmadığını, aynı evi paylaşan partneri de etkilediğini gösteriyor. Concordia Üniversitesi öncülüğünde yapılan çalışma, kötü uyuyan bireylerin sağlıklı beslenme hedeflerine bağlı kalmakta zorlandığını ortaya koyuyor. Annals of Behavioural Medicine dergisinde yayımlanan araştırmaya göre bu kişiler, iyi beslenmek için daha az gayret gösterdiklerini ve sağlıklı alışkanlıklarını sürdürebileceklerine daha az güvendiklerini bildiriyor. Benzer bir tablonun, aslında iyi uyuyan partnerlerde de görüldüğü tespit ediliyor.
Araştırmanın sorumlu yazarı Concordia Üniversitesi Psikoloji Bölümü Öğretim Üyesi Jean-Philippe Gouin, uykunun sadece bireysel bir mesele olarak ele alınmaması gerektiğini söylüyor. Gouin’e göre uykusuz kalan kişinin yüksek kalorili ve kolay tüketilen gıdalara yönelmesi, partnerinin beslenme tercihlerini de etkiliyor. Araştırmacı, kötü uyuyan bir partnere sahip kişilerin sağlıklı beslenme konusunda kendilerine daha az güvendiklerini ve bunun için daha az çaba harcadıklarını belirtiyor. Uykusuz kalan bireyin kraker, cips, çikolata ve şekerleme gibi kalorisi yüksek yiyecekleri eve getirme ya da tüketme olasılığının arttığına işaret ediliyor.
Aynı ortamda yemek yiyen partnerin de bu tür gıdalara yönelmesiyle sağlıksız beslenme alışkanlıklarının diğer kişiye yansıyabildiği değerlendiriliyor. Çalışmada Kanada’da birlikte yaşayan 204 çift, üç ay boyunca izleniyor. Katılımcılar araştırmanın başlangıcında, birinci ayın sonunda ve üçüncü ayın sonunda uyku ile beslenme alışkanlıklarına dair anketleri yanıtlıyor. Ayrıca ilk 14 gün boyunca günlük tutarak sağlıklı beslenmek için gösterdikleri çabayı kaydediyorlar. Bu günlükler, katılımcıların günlük yaşamında ne yiyip içtiğini ve bu tercihleri yaparken ne kadar zorlandığını anlık olarak yansıtıyor.
Çalışmaya katılan çiftlerin profilinde dikkat çeken bir ortak nokta bulunuyor. Yaş ortalaması 42 olan bu çiftlerin her birinde, beden kitle indeksi 25 veya üzerinde olan ve beslenme ya da fiziksel aktivite düzenini değiştirmeye çalışan en az bir kişi bulunuyor. Katılımcıların yaklaşık yüzde 96’sı, beslenme alışkanlıklarını aktif biçimde değiştirmeye çalıştığını bildiriyor. Araştırma süresince katılımcıların beslenme kalitesinde sınırlı bir iyileşme görülürken, uyku kalitelerinde belirgin bir değişiklik yaşanmıyor. Öte yandan kadınlar, erkeklere kıyasla daha sağlıklı beslendiklerini ve bu alışkanlıkları sürdürmek için daha fazla çaba harcadıklarını ifade ediyor.
Araştırmacılar, cinsiyetin bir partnerin uykusunun diğerinin beslenmesi üzerindeki etkisini değiştirdiğine dair bir bulguya ulaşamıyor. Çalışmanın kötü uykunun doğrudan sağlıksız beslenmeye yol açtığını kanıtlamadığı, yalnızca bir ilişki ortaya koyduğu vurgulanıyor. Gouin, uyku ve beslenme arasındaki bu karşılıklı etkileşimin, çiftlerin ortak yaşam düzenini şekillendiren bir unsur olduğunu dile getiriyor. Bulgular, uyku kalitesini iyileştirmeye yönelik müdahalelerin beslenme alışkanlıkları üzerinde de dolaylı bir etki yaratabileceğine işaret ediyor.
